Bir müşteri ChatGPT'ye "Niğde'de kahvaltı için nereye gidebilirim" ya da "Beykoz'da güvenilir bir elektrikçi önerir misin" diye sorduğunda karşısına bazı işletme adları çıkıyor. Sizinki de bunlardan biri olabilir, ya da hiç geçmeyebilir. Bunun nedenini anlamak için ChatGPT'nin bir işletme hakkında bilgiyi nereden aldığını bilmek gerekir.
Bu yazıda ChatGPT'nin arama sırasında hangi kaynaklara baktığını, konum bilgisini nasıl kullandığını ve hangi botların işin içinde olduğunu OpenAI'ın kendi belgelerine dayanarak anlatıyoruz. Markanızın yapay zeka cevaplarında geçme ihtimalini artıracak genel adımları yapay zeka cevaplarında görünmek yazımızda topladık, burada özellikle ChatGPT'nin arama mekaniğine odaklanıyoruz.
ChatGPT'nin arama sırasında kullandığı botlar
OpenAI'ın geliştirici belgelerine göre ChatGPT ile ilgili birkaç farklı bot çalışıyor ve her biri farklı bir işi yapıyor:
- OAI-SearchBot: ChatGPT'nin arama özelliğinde siteleri sonuçlarda göstermek için kullanılan bottur. Bu bot sitenizi taradığında topladığı bilgi, ChatGPT'nin arama sonuçlarında sizi kaynak olarak gösterip göstermeyeceğini belirler.
- ChatGPT-User: Bir kullanıcı sohbet sırasında belirli bir sayfanın açılmasını istediğinde ya da bir GPT Action bir sayfaya eriştiğinde devreye girer. OpenAI, bu botun kullanıcı isteğiyle çalıştığı için robots.txt kurallarının burada geçerli olmayabileceğini belirtiyor.
- GPTBot: Bu bot arama için değil, gelecekteki modellerin eğitimi için içerik topluyor. İşletmenizin ChatGPT aramasında görünmesiyle doğrudan ilgisi yok.
Bu botların robots.txt'de nasıl yönetileceğini GPTBot ve yapay zeka botları yazımızda ayrıntılı anlattık. Kısacası, OAI-SearchBot engellenirse ChatGPT'nin arama sonuçlarında görünme ihtimali azalır.
Peki ChatGPT hangi bilgiyi gösteriyor?
OpenAI, ChatGPT aramasının sorunuzu bir ya da daha fazla arama sorgusuna dönüştürdüğünü, ilgili sonuçları getirdiğini ve bu sonuçlardan kaynak bağlantılarıyla birlikte bir cevap oluşturduğunu açıklıyor. Bu süreçte iki kaynak devreye girer:
- Kendi arama dizini. OAI-SearchBot'un taradığı sayfalardan oluşan dizin.
- Üçüncü taraf arama sağlayıcıları. OpenAI, ChatGPT aramasının bazı durumlarda başka arama sağlayıcılarıyla da çalıştığını belirtiyor.
Yani ChatGPT bir işletmeyi ararken sadece kendi topladığı veriye değil, geniş bir web arama altyapısına bakıyor. Bu da işin başında şunu gösteriyor: siteniz taranabilir ve dizine eklenebilir değilse ChatGPT'nin de sizi bulma ihtimali düşer.
Konum bilgisi: "yakınımdaki" aramalarında ne oluyor?
"Yakınımdaki eczane" gibi bir soruda ChatGPT'nin cevap verebilmesi için bir konum bilgisine ihtiyacı var. OpenAI'ın yardım belgelerine göre:
- ChatGPT, varsayılan olarak IP adresinizden ülke ve şehir gibi kabaca bir konum tahmini yapar.
- Cihaz konumunuzu paylaşmak isteğe bağlıdır ve varsayılan olarak kapalıdır, ayarlardan açabilirsiniz.
- ChatGPT, yakındaki işletme listeleri ya da hava durumu gibi daha iyi yerel sonuçlar sunmak için konum bilginizi güvendiği üçüncü taraf sağlayıcılarla paylaşabilir. OpenAI, bu paylaşımda IP adresinizin ya da ChatGPT hesap bilgilerinizin sağlayıcılarla paylaşılmadığını belirtiyor.
OpenAI, bu üçüncü taraf sağlayıcıların işletme bilgisini tam olarak nereden aldığını açıklamıyor. Bu yüzden en güvenli yol, işletmenizin web'de zaten bulunabilir ve tutarlı olmasını sağlamaktır.
Rezervasyon ve masa ayırma özelliği
ChatGPT, restoran gibi işletmeler için rezervasyon uygunluğu da gösterebiliyor. OpenAI'ın belgelerine göre bu özellik OpenTable, Resy ve Yelp gibi sağlayıcılarla çalışıyor, hangi sağlayıcının kullanılacağı işletmenin bu platformlardan hangisinde kayıtlı olduğuna bağlı. Bu kapsam ülkeye göre değişebilir, güncel durumu OpenAI'ın kendi yardım sayfasından kontrol edebilirsiniz. İşletmeniz bu platformlardan birinde kayıtlıysa ve bilgileri güncelse, ChatGPT üzerinden gelen bir müşteri doğru saatleri görebilir.
Yeni açtığınız bir işletme neden hiç çıkmıyor?
Yeni açılan bir işletmenin ChatGPT'de hiç geçmemesi normaldir. Eğitim verisi belirli bir tarihte donduğu için işletmeniz o tarihten sonra açıldıysa modelin bundan haberi yoktur. Canlı arama tarafında da benzer bir gecikme olabilir: OAI-SearchBot sitenizi henüz taramamış olabilir ya da web'de hakkınızda henüz yeterince sayfa birikmemiş olabilir. Bu durumda yapabileceğiniz en somut şey, sitenizin ve Google İşletme Profili'nizin baştan eksiksiz ve taranabilir olmasını sağlamak, ardından zamana bırakmaktır. Hiçbir yöntem bu süreci hızlandıracağını garanti edemez.
Cevap arama yaptı mı, yoksa hafızadan mı cevapladı?
ChatGPT bir soruyu her zaman web'de arayarak cevaplamaz. Model, sorunun cevabını eğitim verisinden zaten bildiğini düşünürse hiç arama yapmadan cevap verebilir, bu durumda kaynak bağlantısı da göstermez. Cevapta bir bağlantı yoksa aldığınız bilginin muhtemelen eğitim verisinden geldiğini ve güncel olmayabileceğini akılda tutun. Kaynak bağlantılı bir cevap gördüğünüzde ise o bağlantıyı açıp bilginin gerçekten güncel ve doğru olup olmadığını kontrol edebilirsiniz, bu da markanız için hangi sayfanın referans hâline geldiğini görmenizi sağlar. Sorunuza "güncel bilgiyle" gibi bir ifade eklemek modelin arama yapma ihtimalini artırabilir, ama bu da bir garanti değildir.
Markanızın doğru görünmesi için
ChatGPT'nin bulduğu bilginin doğru olması, aslında çoğunlukla sizin sitenizin ve diğer profillerinizin durumuna bağlı:
| Adım | Neden önemli |
|---|---|
| Sitenizin taranabilir ve dizine eklenmiş olması | OAI-SearchBot ve arama sağlayıcıları bilgiyi buradan alır |
| Google İşletme Profili'nin güncel olması | Yerel aramalarda kullanılan pek çok kaynağın temelini oluşturur |
| Adres, telefon ve saatlerin her yerde aynı olması | Farklı kaynaklardan derlenen cevapta çelişki oluşmasını önler |
| Rezervasyon platformlarındaki bilginin güncel olması | ChatGPT'nin gösterdiği uygunluk bilgisi buradan gelir |
Bu tabloyu genişletmek isterseniz Google İşletme Profili nasıl açılır ve yerel SEO nedir yazılarımıza bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
ChatGPT işletmemi neden bulamıyor?
Birkaç neden olabilir: siteniz henüz dizine eklenmemiş olabilir, robots.txt dosyanız OAI-SearchBot'u engelliyor olabilir ya da web'de hakkınızda yeterince güncel bilgi yok olabilir. Sorduğunuz soruya göre cevabın değişebileceğini de unutmayın, aynı soruyu farklı zamanlarda tekrar deneyin.
ChatGPT, Google İşletme Profili'mi doğrudan okuyor mu?
OpenAI bunu açıkça belirtmiyor. ChatGPT'nin arama sonuçları kendi dizininden ve üçüncü taraf arama sağlayıcılarından geliyor; İşletme Profili'niz güncelse bu, web'deki diğer kaynaklarda doğru bilginin dolaşmasına yardımcı olur ve dolaylı olarak işinize yarar.
Rakibim ChatGPT'de çıkıyor ben çıkmıyorum, ne yapmalıyım?
Önce kendi sitenizin taranabilir olduğunu ve OAI-SearchBot'u engellemediğinizi kontrol edin. Ardından web'deki genel görünürlüğünüzü, yani Google'da ne kadar bulunabilir olduğunuzu gözden geçirin. ChatGPT'nin arama altyapısı genel web aramasıyla iç içe olduğu için önce oradaki temeli güçlendirmek en mantıklı adımdır.
ChatGPT'de çıkmak için reklam verebilir miyim?
OpenAI'ın arama sonuçlarında yer almak için reklam ya da ücretli bir sıralama sistemi olduğuna dair bir açıklaması yok. OAI-AdsBot adlı ayrı bir bot var ama bu, ChatGPT içindeki reklamlar için gönderdiğiniz sayfaları kontrol ediyor, arama sonuçlarındaki sıralamayla ilgisi yok.
ChatGPT'nin hangi kaynağı kullandığını nasıl anlarım?
Cevabın altında ya da içinde bir bağlantı görüyorsanız, ChatGPT o soru için web'de arama yapmış demektir, bağlantıyı açarak bilginin nereden geldiğini görebilirsiniz. Bağlantı yoksa cevap büyük olasılıkla modelin eğitim verisinden geliyordur ve güncelliği garanti değildir.
Kısacası
ChatGPT bir işletmeyi ararken kendi arama dizinine, üçüncü taraf arama sağlayıcılarına ve konum bilgisine bakıyor; rezervasyon gibi bazı özelliklerde ise ayrı platformlardan veri çekiyor. Sizin elinizdeki en güçlü adım, sitenizin taranabilir olması ve işletme bilgilerinizin her yerde tutarlı durması. Bu temeli birlikte gözden geçirmek isterseniz yapay zeka görünürlüğü hizmetimize göz atabilirsiniz.